Heb je echt meerdere snijplanken nodig voor rauw vlees/vis en groente?
Kort antwoord
Meerdere snijplanken is handig, maar niet altijd nodig: het belangrijkste is dat rauw vlees of rauwe vis (zeker gevogelte zoals kip/kalkoen) en alles wat je rauw eet (salade, komkommer, kruiden) nooit dezelfde plank of hetzelfde mes delen zonder tussendoor goed schoonmaken. De makkelijkste routine is: snij eerst alles wat rauw gegeten wordt, leg het weg, snij daarna rauw vlees/vis als laatste en was plank/mes direct. Als je vaak rauw gevogelte snijdt, is één extra plank voor “rauw” de simpelste oplossing.
Uitleg
Het risico waar mensen bang voor zijn heet kruisbesmetting: bacteriën van rauw vlees, rauw gevogelte (zoals kip), of rauwe vis komen op eten dat je niet (meer) goed verhit.
Het goede nieuws: je hoeft dit niet ingewikkeld te maken. Je hebt in de praktijk maar twee regels nodig:
- Alles wat je rauw eet eerst.
- Rauw vlees/vis altijd als laatste, en daarna direct schoonmaken.
“Meerdere snijplanken” is dus vooral een hulpmiddel om die regels makkelijk vol te houden.
Wanneer één snijplank prima is
Eén snijplank is prima als je:
- in een vaste volgorde werkt (rauw-eten eerst, rauw vlees/vis laatst),
- tussendoor niet vergeet je mes/handen af te spoelen,
- de plank en het mes goed kunt schoonmaken na het rauwe vlees/vis.
Wanneer een extra snijplank wél de moeite waard is
Een extra plank (alleen voor “rauw”) is meestal slimmer als je:
- vaak kip snijdt en merkt dat je volgorde in de war raakt,
- met weinig ruimte werkt en spullen snel door elkaar staan,
- regelmatig salade of rauwkost maakt naast rauw vlees/vis,
- met meerdere mensen kookt (en dus meer “handen” en snijmomenten hebt).
Het is niet per se “veiliger” door het aantal planken, maar fouten worden minder waarschijnlijk.
Wanneer Dit Geldt
Dit advies geldt voor situaties waar je rauw vlees of rauwe vis snijdt (bijvoorbeeld kip, kalkoen, varken, rund, lam) en daarnaast ingrediënten hebt die:
- rauw gegeten worden (salade, tomaat, komkommer, fruit, kruiden), of
- al gaar zijn (restjes, brood, beleg) en dus niet meer verhit worden.
Wanneer Dit Niet Geldt
- Als alles wat je snijdt daarna door en door verhit wordt (bijvoorbeeld alles gaat in een hete wok en je kookt lang genoeg). Dan is het risico kleiner, maar schoon werken blijft verstandig.
- Als je rauw vlees/vis alleen uit de verpakking in een pan legt zonder te snijden: dan is een extra plank niet nodig, maar was je handen wel.
Praktisch Advies
De simpelste routine (met één plank)
- Snij eerst alles wat je rauw eet (salade, komkommer, kruiden).
- Leg dit weg in een schone kom of op een bord en zet het uit de “spatzone”.
- Snij daarna rauw vlees of rauwe vis als laatste (zeker rauw gevogelte zoals kip).
- Was direct plank + mes + handen met warm water en afwasmiddel.
- Veeg je aanrecht schoon waar sappen kunnen zijn gekomen.
Wanneer “even afspoelen” niet genoeg is
Alleen afspoelen met koud water haalt vooral zichtbare stukjes weg, maar maakt niet echt schoon. Gebruik liever:
- warm water + afwasmiddel + een schone spons/borstel, en
- daarna goed drogen (een natte plank blijft langer “vies” aanvoelen en ruiken).
Als je een vaatwasser hebt: veel planken kunnen daarin, en dat is vaak makkelijker én consequenter.
Klein, maar belangrijk: mes en handen tellen ook mee
Ook als je twee planken gebruikt kun je nog steeds besmetten via:
- hetzelfde mes,
- je handen,
- een tang/spatel,
- of het bord waar je rauwe kip op hebt gelegd.
Kies daarom één vaste regel: alles wat met rauwe kip/vis in aanraking is geweest, gaat meteen naar de wasbak.